Məqalədə təbii  klinoptilolit və onun  modifikasiya olunmuş Со²⁺, Сu²⁺, Мо²⁺, Сr²⁺formaları (Kl-X) əsasında alınmış seolit katalizatorlarınin iştiraki  ilə  metanolun formaldehidə, dimetil efirə, metilformata, dimetoksimetana katalitik  çevrilməsi prosesi üçün katalitik aktivlik öyrənilmişdir. Təbii  klinoptilolitin əsasında alınan katalizatorda 14.3%, Со²⁺ formalı  nümunədə 27.8%,  Сu²⁺ ilə dəyişdirilmiş nümunədə isə 37.3 % təşkil etmişdir. Nisbətən az miqdarda Со²⁺, Сu²⁺ kation formalarının daxil edilməsi  katalizatorların aktivliyinin artmasına səbəb olmuşdur. СН₃ОН-unnisbətən yüksək qatılıqda DME-nın məhsuldarlığına təsiri öyrənilmişdir (maksimum DME məhsulu СН₃ОН:О₂=3:1 nisbətində əldə edilir). Reaksiya temperaturunun 423K-a endirilməsi DMM-nin miqdarının, 573 K-a qədər artması formaldehidin artmasına və temperaturun 623 K qədər artması isə dimetil efiri və metilformiatın artmasına gətirib çıxarır. Аktiv  və  selektiv  katalizatorların  bütün  nümunələri  üçün  мetanolun  oksidləşdirici  dehidrogenləşməsi  reaksiyası­nı dərin  parsial  oksidləşmə  proseslərinin  gedişаtı,  katalizatorların  ümumi  aktivliyi  öyrənilmişdir.

doi.org/10.32737/0005-2531-2024-3-114-120